‘Ruwe diamant’ Albanië schittert voor Hollandse koopman

article
published at 01-12-14, by Grensverleggers Redactie

Het verhaal wil dat Albanië per hoofd van de bevolking gemiddeld zowel de meeste Mercedessen heeft als ezels. Het landje van uitersten vaart een steeds stabielere economische koers, en het toerisme, de stedenbouw en biologische landbouw bieden kansen. “Wij zijn vaak genoeg gevallen om te weten hoe je moet blijven staan.”

UPDATE: Lees het nieuwe rapport 'CSR in Albania'.

De weg naar een vrijemarkteconomie is na jaren van communisme hobbelig, maar aan ambitie en potentie ontbreekt het Albanië niet. In de afgelopen jaren zijn hervormingen in gang gezet. Het kandidaat-lidmaatschaap voor de Europese Unie is op 24 juni van dit jaar verkregen, en de regering stimuleert het ondernemersklimaat door belastingen en licenties te versimpelen. Al die inspanningen werpen hun vruchten af. In de meest recente ranglijst van de Wereldbank van landen waar het prettig ondernemen is, is Albanië 40 posities gestegen naar plaats 68.

Hoewel de hoofdstad Tirana op minder dan vier uur vliegen ligt van Amsterdam weet de Hollandse koopman in tegenstelling tot Italianen, Duitsers en Turken Albanië niet goed te vinden. Een gemiste kans volgens Joost ter Haar van Profect, eigenaar van een in Enschede gevestigd adviesbureau dat matchmakingtrajecten doet voor Albanië. De lokale markt is groter dan gedacht en onbekend zou in dit geval niet onbemind moeten zijn. “In feite zijn Albanië, Kosovo en Macedonië één markt, waar Nederlandse waar goed staat aangeschreven. Albanië heeft een gunstige regionale ligging, Albanezen zijn pro-Europees, spreken hun talen en zijn ondernemend.”

MVO in kinderschoenen

Toerisme, productiewerk vanwege lage lonen en de agrarische sector, vooral zuivel en de tuinbouw, bieden Nederlandse ondernemers kansen, meent Ter Haar. Ook Nederlandse kennis van stedenbouw en de landbouw is er zeer welkom. Los van een biologische landbouwtraditie staat maatschappelijk verantwoord ondernemen in de kinderschoenen, maar heeft kans van slagen. Albanezen imiteren graag wat succes heeft, ook succesvolle duurzame ideeën. “Albanezen begrijpen ook uitstekend dat zij aan internationale standaarden moeten voldoen om hun producten verkocht te krijgen. Sommige Albanese ICT-bedrijven hebben MVO-beleid, en het duurzaam toerisme ontluikt langzaam,” zegt Ter Haar.

Architect Martin Sobota van het Rotterdamse bureau Cityförster kreeg in 2003 als student van het Berlage Instituut van de toenmalige burgemeester Edi Rama opdracht om een gebied van 22 hectare in Tirana te ontwikkelen naar Europese normen. Het project kende geen gelukkig verloop, maar was zowel de start voor meer opdrachten als een eerste les in ondernemen in het land. “Albanezen maken graag gebruik van een window of opportunity. Als de kans zich voordoet, gaat iedereen er vol voor, maar door gebrek aan samenwerking en planning kan een project vervolgens jaren stilliggen. Wij zijn inmiddels vaak genoeg gevallen om te weten hoe we moeten blijven staan.”

Albanese Rivièra

Sinds de verkiezing van Rama – een promotor van architectuur en stedenbouw – in 2013 tot minister-president van Albanië bestrijkt het werkgebied van Cityförster het hele land. Het bureau bestudeert hoe landbouw, stedelijke ontwikkeling en toerisme elkaar kunnen versterken in de ontwikkeling van een toeristische regio in het zuiden van het land, bekend als de Albanese Rivièra. Op last van Rama, die een tweede Benidorm vreest, mag er een jaar niets worden gebouwd. “Albanië is een arm land en je kunt de Albanezen niet verwijten dat ze geld willen verdienen. Wij onderzoeken hoe dit gebied voor meerdere sectoren kan worden ontwikkeld, terwijl maatschappelijke waarden op lange termijn worden gewaarborgd. Die meerwaarde bieden Nederlandse ontwerpers. Een lokale architect ziet zichzelf als dienaar van zijn opdrachtgever, en kijkt niet verder dan één gebouw. Wij betrekken ook andere sectoren en de overheid in gebiedsplannen.”

In de ruim tien jaar dat Sobota onderneemt in Albanië leerde hij de zakelijke etiquette steeds beter begrijpen. Contracten hebben er niet dezelfde waarde als in Nederland en het is soms lastig om de kwaliteit van projecten te waarborgen. Daartegenover staan legio mogelijkheden voor ondernemers, een prachtig en gevarieerd landschap en een visionair leider die zijn land in de vaart der volkeren wil opstuwen. “Twee jaar geleden zag ik de bouwputten, het vele afval en de staketsels van gebouwen en dacht: het komt nooit meer goed. Nu is het beeld totaal anders. Straten zijn gerenoveerd, en het leger ruimt de kust op. Opeens gaat het dan heel snel.”

The post ‘Ruwe diamant’ Albanië schittert voor Hollandse koopman appeared first on Grensverleggers in stedenbouw.