“Er was niets in de schoenenindustrie. Geen keurmerk, geen regels”

article
published at 17-11-14, by Grensverleggers Redactie

Een veter, een voering, een bovenkant, een rand, een zool. Een schoen bestaat uit allerlei onderdelen, die weer uit verschillende materialen kunnen bestaan: leer, rubber, textiel. Zie dan maar eens je hele keten transparant te maken. Toch streeft Macintosh Retail Group naar deze ketentransparantie.

Wie even op de website van Macintosh Retail Group rondbanjert, valt al snel op hoe veel pagina’s ze daar hebben gewijd aan duurzaam ondernemen. Wat in het bijzonder opvalt, is dat maatschappelijk verantwoord ondernemen al ruim vijftien jaar dagelijkse praktijk is voor de organisatie, die vooral bekend is van winkelformules als Kwantum Nederland, Manfield, Dolcis en Scapino. En vijftien jaar geleden was het onderwerp nog niet bepaald hip.

Dat beaamt ook Ingrid Weijer, Manager Corporate Responsibility & Innovation van Macintosh Retail Group: “Ere wie ere toekomt, de wortels van ons MVO-beleid liggen bij Eric Coorens, de huidige COO van ons bedrijf. Ooit was hij algemeen directeur van Kwantum toen er campagne werd gevoerd tegen Kwantum door Milieudefensie. Reden? Kwantum gebruikte illegaal gekapt hout voor zijn producten. Samen met anderen heeft Coorens toen The Forest Trust (TFT) opgericht. Hierdoor is het aanbod aan FSC-gecertificeerd hout in korte tijd enorm vergroot. Als COO van Macintosh Retail Group werd Coorens verantwoordelijk voor de schoenenformules. Wat hij bij Kwantum geleerd had, wilde hij ook bij schoenen toepassen.”

Inkopers afgerekend op duurzaamheid

Dat bleek gemakkelijker gezegd dan gedaan, want Macintosh waande zich een pionier op het gebied van maatschappelijk verantwoord ondernemen in de schoenenindustrie. Er was niets. Geen keurmerk, geen regels, geen transparantie. Uit de talloze duurzaamheidsthema’s heeft Weijer er daarom drie gekozen waar Macintosh mee zou beginnen. Simpelweg omdat ze het dichtst bij de core business van het bedrijf liggen. Om te beginnen het verbeteren van de arbeidsomstandigheden. Weijer: “Het produceren van een schoen is enorm arbeidsintensief. Vrijwel alle onderdelen – van de stikseltjes tot de zolen – zijn handgemaakt. Wij wilden dat deze onderdelen zouden worden geproduceerd onder goede omstandigheden. Maar hoe toon je dat aan? Om niet ‘ons eigen vlees’ te hoeven keuren, zijn we lid geworden van het Business Social Compliance Initiative (BSCI). BSCI helpt ons met het verbeteren van de werkomstandigheden, onder meer door onafhankelijke controle van onze leveranciers. Onze inkopers, die directe banden hebben met deze leveranciers, hebben we gestimuleerd om met duurzaamheid aan de slag te gaan. Sterker nog, ze worden jaarlijks beoordeeld op de mate waarin ze BSCI hebben gebruikt bij hun leveranciers. De hoogte van hun bonus hangt ervan af. Onze inkopers worden dus afgerekend op duurzame doelen.”

Cultuurverschillen

‘Veilige producten’ is een ander speerpunt van Macintosh. Weijer: “We hebben ons aangesloten bij CADS, een Duitse organisatie die vooroploopt bij verminderd gebruik van chemicaliën bij producten. Hun lijst van allerlei stoffen – verfstoffen, oplosmiddelen et cetera – hebben wij opgenomen in onze leveranciersvoorwaarden.” Van schoen tot koe, de hele keten transparant, dat is het derde grote thema waar Macintosh zich hard voor maakt. Zodat snel duidelijk wordt waar de schoen wringt en waar werkzaamheden in strijd zijn met het beleid van Macintosh.

Maar al die onderdelen van een schoen, al die materialen, al die leveranciers en al die leveranciers van leveranciers, daar gaat toch ontzettend veel tijd overheen voordat je dat allemaal goed in kaart hebt gebracht? Weijer: “Ja, maar toch is het onze grote wens. Wij willen niet alleen al onze ketenonderdelen kennen, maar ze ook transparant maken en kunnen beoordelen. Een zaak van lange adem, inderdaad. Neem leer als voorbeeld. Van een leverancier willen wij horen met welke fabrieken hij allemaal zaken doet. Van elke fabrikant willen we daarna weten waar zijn leer precies vandaan komt. En vervolgens willen we van de betreffende looierij ook weten waar hij zijn huiden vandaan haalt. Alleen op zo’n manier kunnen we uiteindelijk een duurzame keten garanderen.” Tot slot wil Weijer nog de samenwerking met Bont voor dieren benoemen. “Wij hebben een verklaring ondertekend waarin we ons uitspreken tegen het gebruik van echt bont. Want daarbij worden dieren gekweekt puur voor hun huid, onder vaak nare omstandigheden.”

Wie het complete MVO-verhaal van Macintosh bekijkt, ziet dat het bedrijf enthousiast ontzettend veel aan duurzaamheid doet. En dat het wijze lessen leerde: sommige trajecten duren erg lang en zijn uiterst complex. Maar ook is MVO volgens Weijer niet zo zwart-wit als het wel eens wordt voorgeschoteld. “Iets als kinderarbeid wordt in het westen als erg kwalijk gezien, maar wij westerlingen hebben toch ooit zelf onze productie overgeplaatst naar lagelonenlanden? Ook aan cultuurverschillen wordt wel eens te snel voorbijgegaan, op het arrogante af zelfs. Een voorbeeld is arbeidstijden. In andere culturen zijn ze gewend veel langer te werken dan wij, maar toch willen westerse bedrijven soms ons arbeidstijdenbeleid onder de MVO-noemer opdringen aan andere landen. Ik heb ervaren dat je iets genuanceerder naar MVO moet kijken.”

The post “Er was niets in de schoenenindustrie. Geen keurmerk, geen regels” appeared first on Grensverleggers.