Een tien voor Ethiopië!

article
published at 27-08-15, by Grensverleggers Redactie

Als je leren tassen ontwerpt, kom je op een gegeven moment voor de vraag te staan: waar kan ik het leer het beste vandaan halen? Martina Braas, eigenaar van Pigskin en TIEN, vond het antwoord op deze vraag in Ethiopië. Ze vertelt waarom.

Het is een stabiel land, met eerlijke mensen, een grote veestapel, een meewerkende overheid en niet te vergeten: een opkomende markt. Dat advies over Ethiopië kreeg tassenontwerpster Martina Braas tijdens haar zoektocht naar een geschikt land voor de leerproductie van haar tassen. "Na mijn studie en cursus 'leder vervaardigen' ben ik mij heel bewust op de markt van leren tassen gaan storten.

De modebranche is zo groot dat ik mij graag wilde specialiseren. Nu heb ik heel veel met schoenen, maar het ontwerpen daarvan is vrij complex. Dat is misschien iets voor de toekomst. De keuze voor tassen heeft er ook mee te maken dat veel tassen niet mijn smaak zijn. Het leek mij dus eenvoudiger om een mooie tas te ontwerpen."

Multifunctioneel

Tassen ontwerpen deed Martina aanvankelijk op maat, met het bedrijf Pigskin. "Klanten geven mij een opdracht voor een tas. Ze bepalen zelf hoe de buiten- en binnenkant eruitzien en hoeveel vakken hij bevat", vertelt ze. Naast dit maatwerk levert Martina met haar andere bedrijf TIEN standaard tassen. Alhoewel, 'standaard' is niet echt het juiste woord. Martina: "Behalve mooi zijn de tassen ook multifunctioneel. Ik wil meerwaarde toevoegen, en dat heb ik onder meer gedaan door de tassen op verschillende manieren draagbaar te maken en in te delen naar de klant zijn draagbehoeften. Ook zijn er allerlei optionele accessoires die je in de tas kunt hangen."

Arbeidsomstandigheden

Het leer voor de tassen komt dus uit Ethiopië. Na het advies van een familielid is ze daadwerkelijk naar het Afrikaanse land gevlogen. "Ik ben daar letterlijk winkeltjes afgegaan om erachter te komen waar de producenten zich precies bevinden. Uiteindelijk heb ik zo drie producenten gelokaliseerd en bezocht. Met één van hen doe ik nu zaken: een bedrijf in Debre Zeit, gerund door in Ethiopië geboren en getogen Armeniërs. Zij stonden erg open voor een samenwerking. De Ethiopische overheid stimuleert lokale bedrijven sowieso om met Europese organisaties zaken te doen."

Martina heeft zich bij haar keuze voor het bedrijf in Debre Zeit laten leiden door prijs en kwaliteit, maar ook de arbeidsomstandigheden van de werknemers spelen een belangrijke rol. "Wat alleen al meerwaarde biedt, is dat de fabriek en de looierij zich op één plek bevinden. Er is dus geen transportafstand, het proces is korter en sneller en de risico's zijn kleiner. Verder biedt de producent veel mensen werkgelegenheid. Er werken zo'n 80 tot 100 man, en dat doen ze onder prima omstandigheden. Zo is er voldoende licht, kunnen de mensen zich vrij bewegen en zijn de arbeidstijden in orde."

De blauwe heuvel

Toch valt er nog voldoende te verbeteren bij de producent. "Men gebruikt bijvoorbeeld chemicaliën die nog niet voldoen aan de milieueisen voor de leerproductie. En het afval wordt op een berg naast het bedrijf opgeslagen. Daar ligt letterlijk een blauwe heuvel met afval. Overigens ben ik allang blij dat ze het afvalwater niet lozen in het meer waaraan de looierij ligt." Martina ziet het veranderen van deze praktijken vooral als langetermijntraject. "De steun van de overheid bij dergelijke veranderingen is onmisbaar. En de Ethiopische overheid moet je niet voor het hoofd stoten door dingen te snel te willen. Rustig de regels volgen en geleidelijk, in overleg, veranderen is in mijn ogen dé manier om duurzaamheid in dit land te realiseren."

Martina is zeer tevreden over de samenwerking. Groot voordeel van Ethiopië boven bijvoorbeeld China is volgens Martina dat de producent geen minimumafname van producten verlangt. “Het is allemaal nog vrij nieuw voor de Ethiopiërs. Ik kan daardoor opdrachten geven voor bijvoorbeeld vijf tassen. Na ruim een maand krijg ik die opgestuurd. Voor het looien zijn drie weken nodig, de huiden worden vervolgens in de zon gedroogd, daarna is nog zo'n tien dagen verwerking nodig. Op deze manier kan ik mijn bedrijf prima runnen en langzaam maar zeker uitbreiden."

Het IMVO Netwerk Leer van MVO Nederland onderzoekt momenteel de mogelijkheden van duurzaam en fair leer sourcen in Ethiopië.