Als individu of samen?

article
published at 05-12-14, by Chantal Heutink

Ik gaf zojuist een interview over ‘de economische waarde van werknemers en het belang van vertrouwen’. Het was een interessant gesprek en voor mij weer stof om over na te denken. Hoe vertaalt dit onderwerp zich tot de dagelijkse praktijk? Hoe werk ik bijvoorbeeld samen met mijn mensen in Kenia en hoe anders is dit in vergelijking met Nederland?

Houding 

Waar ik mee worstel is het feit dat Kenianen in de basis reactief reageren, en ik realiseer me dat ik dit nu heel generaliserend schrijf. Best relaxed als je pas hoeft te reageren zodra iets zich aandient, in plaats van alleen maar vooruitkijken en beren op de weg zien, dat veel stress kan veroorzaken. Deze houding heeft uiteraard ook een nadeel, want aan het eind van de maand moeten toch de salarissen worden betaald; we kunnen niet met z’n allen blijven wachten totdat de klanten naar ons toe komen. Daar moet actie voor worden ondernomen. Dat is soms knap lastig, omdat ik dan toch de aanjager ben en graag zou zien dat dit lokaal, vanuit het team ontstaat.

Leersysteem

Kijkend naar het leersysteem is dit gedrag op zich wel logisch. Het is eenrichtingsverkeer. Als de leraar zegt ‘het is groen’, dan is het groen. Je kunt er wel anders over denken, maar deze discussie ga je niet aan. Het systeem zit heel hiërarchisch in elkaar. Op scholen wordt niet geleerd om zelf na te denken en te discussiëren. De leraar dreunt iets op en alle leerlingen zeggen het na in koor.

'Extended family'

Dit gedrag zie ik op een ander niveau terug in mijn team. Ik stel kritische vragen of wil hun mening over een bepaalde zaak horen, maar dan blijft het angstvallig stil. Men kijkt of naar beneden of naar elkaar. Het liefst werkt men samen aan een case. Ook dát is te verklaren: Kenianen groeien op met een ‘extended family’, en die bestaat niet alleen uit naaste familieleden. Nee, iedereen maakt daar onderdeel van uit: ooms, tantes, nichtjes, neefjes, buren, kennissen, vrienden, de pastoor, kortom iedereen die je kent. Waar wij al op vroege leeftijd leren zelf beslissingen te nemen, doen zij dat in groepsverband. Een eigen mening telt veel minder. Bij ons, als individualistische maatschappij, is die mening wel heel erg belangrijk en het liefst moet je ook nog snel reageren.

Teamleden uitdagen en laten groeien 

Hoe hier mee om te gaan als westerse ondernemer? De (kritische) vragen blijf ik stellen. Omdat hun mening telt en zij als geen ander weten wat er in de communities speelt, op scholen en bij de meiden. Daarnaast wil ik hen ook uitdagen om zelf na te denken en zo te groeien als mens en in hun vakgebied. En over het werken met elkaar als team -dat is uiteraard prachtig, want samen weet je meer- maar kost elke keer ongelooflijk veel tijd, maal vier of vijf medewerkers. Hier heb ik inmiddels een (efficiënte, denk ik stiekem) vorm voor gevonden. De taak wordt gedelegeerd aan twee mensen bij wie het onderwerp past. Zij werken het eerst met z’n tweeën uit en kunnen dit vervolgens mailen of bij het eerstvolgend overleg presenteren, zodat het hele managementteam hun feedback hierop kan geven.

Het blijft zoeken hoe dit op een manier te doen waarbij men zich veilig en gemotiveerd voelt en waarbij we ook de doelen van de onderneming voor ogen houden.

Een toepasselijk Afrikaans spreekwoord als afsluiter dat de essentie goed weergeeft en de vraag die je jezelf daarbij kunt stellen: wat wil ík?

If you want to go FAST, go alone
If you want to go FAR, go together.



Set up by

Join the talk